Böyük fransız yazıçısı, əsərlərini sevə-sevə oxuduğumuz Viktor Hüqo öz vətinində dramaturq, yazıçı kimi şöhrət qazanmışdısa da, onun gözəl lirik şeirləri də var idi. Bu şeirlər Parisdə çap olunur və oxucuların ruhunu oxşayırdı.
Cəlil Məmmədqulzadə istedadlı satirik yazıçı və dramaturq olsa da, o poeziya sahəsində qələmini sınamış, zəmanəsinin güzgüsünə çevrilmiş şeirlər də yazmışdır. Bu anlamda C.Məmmədqulzadə yaradıcılığı Viktor Hüqonun yaradıcılıq səviyyəsinə qalxmış və bir vəhdət təşkil etmişdir.

Qız və nənə

Qız həmişə deyir:
Həmişə sən mürgülüyürsən, nənə,
Yırğalayırsan başını, gəlsənə,
Yuxlamayıb qulaq verəsən mənə,
Söhbət edək sən mənə, həm mən sənə.
_______________________________
Hansı səbəbdən üzünün dərisi
Qırış-qırışdır çölü, içərisi?
Mənim üzüm də saraırmı, nənə,
Qırışarmı sənin kimi dərisi?
_____________________________
Mən də sənintək olarammı nənə?
Söylə görüm bu əhvalı bir mənə.
Məgər mənim bu gördüyüm, halətim.
Dəyişilib oxşayarammı sənə?

Nənə öz tərəfindən “Molla Nəsrəddin” dən təvvəqə edir qıza cavab versin.

“Molla Nəsrəddin”in qıza cavabı

Qızım, sən bilmirsən, dünyada nə var,
Nəql eyləyim, əgər qulaq asarsan,
Səntək qızlar hələ gəlin oynadar,
Hələ sən lətifsən, almasan, narsan.
_______________________________
Keçir günlər, çatar səkkizə yaşın
Çağırar hirslə səni dadaşın,
Turşudar üstünə gözlərin, qaşın
Diqqətilə sən də ona baxarsan.
______________________________
Söyləyər dadaşın sənə bir kərə:
Mən səni, ey quzum, vermişəm ərə!
Başını qorxudan əyibən yerə,
Bir söz danışmayıb sən lal olarsan.
________________________________
Bir molla gətirər pulu və qəndi,
Salar gərdəninə kəməndi, bəndi,
Dəxi hara tərpəşəcəksən indi,
Qızım gör bir nə günlərə qalarsan?
____________________________________
Axırda zor ilə olar sənə ər
Qırx yaşında dəvə kimi bir nəfər
Boynu yoğun, əqli nazik, özü xər,
Onda sən başına nə daş salarsan?
__________________________________
Bundan sonra dəxi günün qaradı,
Qızım, bu bir sağalmayan yaradı,
Ta indi gedəcək yerin haradı?
Dəxi bundan sonra tez qocalarsan.
_______________________________________
Eşidərsən ərindən acı sözü,
Ya azdı bozbaşın, ya çoxdu duzu,
Tək oturub edər naharı özü,
Sən dalanda yalqızca dolanarsan.
________________________________
Bir gün eşidərsən, bir arvad alıb,
Səni gözdən dəxi bilmərrə salıb,
Bir ayrı otaqda sən yetim qalıb,
Tazə arvadına sən qurtdanarsan.
_______________________________
Sonra gedib alar bir özgəsini,
Salar üçüncüyə öz həvəsini,
Arvadların kəsilməyən səsini
Eşidib, od tutub sən odanarsan.
___________________________________
Bir gün onnan, bir gün bunnan vuruşar,
Bu gün onnan, sabah sənnən duruşar,
Bu cür, qızım, axır alnın qırışar,
Söz yox ki, nənəni yada salarsan.